Page 13 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 78 ฉบับที่ 3 กรกฎาคม - กันยายน 2568

การเปลี่ยนผ่านจากถนนสู่ราง: โอกาสลดต้นทุนโลจิสติกส์ และความท้าทายของผู้ประกอบการไทย

ตารางที่ 1 สินค้าที่เหมาะสมกับการขนส่งทางรางด้วยตู้คอนเทนเนอร์ (Container Rail)
ส�าหรับการเปลี่ยนรูปแบบการขนส่ง (Modal Shift)
ปริมาณ
นิคม
ภูมิภาค/ อุตสาหกรรม/ กลุ่มสินค้าเด่น เหมาะสมกับ Con- รายละเอียด สินค้าโดย คู่ O-D หลัก
จังหวัด พื้นที่ tainer Rail/SRTO ประมาณ
(ตัน/ปี)
กรุงเทพฯ/ ICD ลาดกระบัง อิเล็กทรอนิกส์ สูงมาก มี spur line และระบบ 1,200,000 ลาดกระบัง - SRTO
ลาดกระบัง อาหารแปรรูป rail เชื่อมตรง SRTO
สินค้าอุปโภค
บริโภคที่ขายเร็ว
และใช้หมดเร็ว
(FMCG)

พระนครศรี โรจนะ / ไฮเทค อิเล็กทรอนิกส์ สูง สามารถเชื่อมผ่าน 900,000 อยุธยา - SRTO
อยุธยา สินค้าอุปโภค เส้นทางรางสายเหนือ
ชิ้นส่วนยานยนต์

ชลบุรี อมตะซิตี้ / โรจนะ ปิโตรเคมี ยานยนต์ สูงมาก มี spur line 2,500,000 ชลบุรี - SRTO
เหล็ก พร้อมใช้งานอยู่แล้ว

ระยอง WHA / มาบตาพุด เคมีภัณฑ์ วัสดุ สูง อยู่ใกล้ SRTO 2,000,000 ระยอง - SRTO
ก่อสร้าง น�้ามัน แต่ต้องการระบบ
ควบคุมพิเศษ

นครราชสีมา นวนคร อาหารสัตว์ ปานกลาง แนวโน้มดี แต่ระบบ 650,000 นครราชสีมา - SRTO
แป้งมัน ยางพารา (รอ spur line) ยังไม่เสถียร

ขอนแก่น ขอนแก่น สินค้าเกษตร ปานกลาง มีพื้นที่โลจิสติกส์ 480,000 ขอนแก่น - SRTO
โลจิสติกส์พาร์ค ข้าวสาร (รอการพัฒนาระบบ แต่ต้องเพิ่มระบบ
มันส�าปะหลัง โลจิสติกส์) จัดการตู้

สระบุรี เหมราชสระบุรี ปูนซีเมนต์ เหล็ก สูง (อยู่บนสายหลัก) ใช้ขนส่งสินค้าหนัก 1,100,000 สระบุรี - SRTO
จ�านวนมาก

พิษณุโลก นิคมพิษณุโลก สินค้าเกษตร ต�่า ต้องการการลงทุน 300,000 พิษณุโลก - SRTO
ผลไม้แปรรูป (รอการพัฒนาระบบราง) พื้นฐานร่วมกับ dry port (ผ่าน ICD)

หนองคาย/ หนองคาย/ ข้าวเหนียว น�้าตาล สูง (เมื่อเชื่อมต่อ เหมาะกับ long-haul 750,000 หนองคาย - SRTO
อุดรธานี ท่าเรือบกในอนาคต สินค้าส่งออกลุ่มโขง ระบบรางไทย-ลาว) rail และส่งออกทางทะเล (ผ่านโครงข่ายลาว-จีน)

จากการวิเคราะห์พื้นที่นิคมอุตสาหกรรมและศูนย์โลจิสติกส์ที่ เนื่องจากสามารถจัดการการขนส่งในปริมาณมาก มีความสม�่าเสมอ
มีศักยภาพในการขนส่งผ่านระบบรางเข้าสู่ SRTO (Single Rail และบรรจุในตู้ได้สะดวก โดยพื้นที่ที่มีศักยภาพสูงจะมีปริมาณสินค้า
Transfer Operator) ณ ท่าเรือแหลมฉบัง พบว่า พื้นที่หลักที่ควร ระหว่าง 650,000-2,500,000 ตันต่อปี และสามารถเชื่อมโยงกับ
ได้รับการส่งเสริมและเชื่อมต่อด้วย Container rail ได้แก่ ICD O-D คู่หลัก เช่น ลาดกระบัง - SRTO อยุธยา - SRTO และ
ลาดกระบัง นิคมอุตสาหกรรมในภาคตะวันออก (EEC) เช่น ชลบุรี นครราชสีมา - SRTO ผ่านทางโครงข่ายรถไฟสายหลักหรือ Spur

และระยอง รวมถึงพื้นที่ในภาคกลางและภาคตะวันออกเฉียงเหนือ line ที่มีอยู่แล้วหรืออยู่ระหว่างการพัฒนา นอกจากนี้ พื้นที่ใหม่ที่
ที่อยู่บนแนวรถไฟทางคู่ มีแนวโน้มการเติบโตในอนาคต เช่น หนองคาย-อุดรธานี มีศักยภาพ
ในแต่ละพื้นที่มีลักษณะสินค้าแตกต่างกัน เช่น สินค้าอุปโภค สูงเช่นกัน เมื่อโครงข่ายรถไฟไทย-ลาว-จีนพัฒนาเต็มรูปแบบ
บริโภค (FMCG) ชิ้นส่วนอุตสาหกรรม ปิโตรเคมี เคมีภัณฑ์ และ จะสามารถเป็นจุดเชื่อมต่อส�าคัญส�าหรับการผลักดันสินค้าออกสู่
อาหารแปรรูป ซึ่งเหมาะสมอย่างยิ่งกับระบบ Container rail ตลาดต่างประเทศผ่าน SRTO ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

วิศวกรรมสาร l ปีที่ 78 ฉบับที่ 3 กรกฎาคม - กันยายน 2568 13