Page 16 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 78 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2568
P. 16
การมุ่งสู่การปล่อยก๊าซเรือนกระจกสุทธิเป็นศูนย์ของระบบขนส่งทางราง
4.4 การใช้พลังงานสะอาด ทาง 3 กิโลเมตร ระหว่างสถานี Byron
ในปัจจุบันหลายประเทศเริ่มน�าพลังงานสะอาดมาใช้ส�าหรับจ่ายไฟฟ้าให้กับระบบรถ Beach และ North Beach ในเมืองไบรอน
รางไฟฟ้ามากขึ้น ซึ่งผู้เขียนจะแบ่งการน�าพลังงานสะอาดมาใช้เป็น 2 กลุ่ม กลุ่มแรกคือ เบย์ รัฐนิวเซาท์เวลส์ ขบวนของรถรางได้
การน�าพลังงานสะอาดมาใช้โดยผู้ให้บริการรถรางไฟฟ้าเอง (Railway system operator) ถูกดัดโดยติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์บนหลังคา
ซึ่งพลังงานสะอาดที่น�ามาใช้ เช่น พลังงานแสงอาทิตย (solar PV) จะมีก�าลังการผลิต ขบวนรถ (6.6 kW) และอาคารเก็บรถไฟ
ไม่มากนักหรือจ่ายไฟฟ้าให้รถรางได้บางส่วนเท่านั้น โดยจะรับพลังงานจากโครงข่ายไฟฟ้า (30 kW) นอกจากนี้ ระบบขับเคลื่อนยัง
เป็นหลัก ส่วนกลุ่มที่สองจะมีการติดตั้งพลังงานสะอาดอาจจะโดยเอกชนหรือเจ้าของ ติดตั้งมอเตอร์ไฟฟ้าและแบตเตอรี่ลิเธียม
โครงข่ายเอง ซึ่งส่วนใหญ่แล้ว โรงไฟฟ้าพลังงานสะอาดเหล่านี้จะมีก�าลังผลิตที่สูงกว่า ไอออนขนาด 77 kWh พร้อมระบบเบรกที่
กลุ่มแรก ในบางประเทศโครงข่ายไฟฟ้าที่จ่ายไฟฟ้าให้ระบบรถรางไฟฟ้าถูกแยกออกจาก สามารถกู้คืนพลังงานกลับมาเก็บใน
โครงข่ายไฟฟ้าหลักของประเทศ ในกรณีนี้ไฟฟ้าที่จ่ายให้กับรถรางไฟฟ้าอาจจะเป็นพลังงาน แบตเตอรี่ได้ [17]
สะอาดได้ 100%
ตัวอย่างการใช้พลังงานสะอาดในระบบรถรางไฟฟ้า
(3) สวิตเซอร์แลนด์
การรถไฟแห่งสวิตเซอร์แลนด์ (SBB)
ได้เปลี่ยนมาใช้พลังงานไฟฟ้าจากแหล่ง
(1) สหราชอาณาจักร พลังงานหมุนเวียน 100% ในการเดินรถไฟ
Riding Sunbeams บริษัททางด้านวิศวกรรมได้มีแนวคิดติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ข้าง ทั้งหมด โดยส่วนใหญ่เป็นพลังงานจากพลัง
ทางรถไฟเพื่อจ่ายให้ระบบขับเคลื่อนของรถรางไฟฟ้าโดยตรงซึ่งโครงการนี้ถือว่าเป็น น�้าที่ผลิตจากโรงไฟฟ้าของ SBB เอง และ
โครงการแรกของโลกที่มีการจ่ายไฟฟ้าจากแผงโซลาร์เซลล์ไปยังระบบรถรางไฟฟ้าโดยตรง ส่วนที่เหลือมาจากการจัดซื้อพลังงาน
(โดยไม่ส่งไปยังโครงข่ายไฟฟ้า) โดยในปี ค.ศ.2019 บริษัทร่วมกับ Network Rail ได้เริ่ม หมุนเวียนที่ได้รับการรับรองจากตลาดใน
ติดตั้งแผงโซลาร์เซลล์ขนาด 30 kW เพื่อจ่ายไฟฟ้าให้กับรถรางไฟฟ้ากระแสตรงได้ส�าเร็จ สวิตเซอร์แลนด์และยุโรป ก่อนหน้านี้ SBB
นอกจากนี้ บริษัทยังมีแผนจะเพิ่มก�าลังผลิตจากพลังงานแสงอาทิตย์ให้มากขึ้น รวมถึงน�า ใช้พลังงานจากพลังน�้าประมาณ 90% และ
ไปใช้กับระบบรถรางไฟฟ้ากระแสสลับอีกด้วย [15] อีกโครงการที่น่าสนใจคือ GCRE อีก 10% มาจากพลังงานนิวเคลียร์ที่ลงทุน
(Global Centre of Rail Excellence) เป็นศูนย์ทดสอบและรับรองเทคโนโลยีระบบราง ไว้ตั้งแต่ทศวรรษ 1970 ซึ่งปัจจุบันได้หยุด
ระดับโลก ตั้งอยู่ในเวลส์ บนพื้นที่เหมืองถ่านหินเก่า ประกอบด้วยรางทดสอบรถรางไฟฟ้า ใช้ในระบบรถไฟและขายออกสู่ตลาด
2 วง ได้แก่ รางความเร็วสูง 7 กิโลเมตร และรางทดสอบโครงสร้างพื้นฐานอีก 6.9 กิโลเมตร ไฟฟ้าแทน การเปลี่ยนแปลงนี้เป็นส่วนหนึ่ง
โดยมีเป้าหมายด�าเนินการแบบปล่อยคาร์บอนสุทธิเป็นศูนย์ผ่านการใช้พลังงานจากฟาร์ม ของกลยุทธ์ความยั่งยืนของ SBB ที่มุ่ง
กังหันลมในท้องถิ่นและโซลาร์ฟาร์มภายในศูนย์ พร้อมเชื่อมต่อโครงข่ายไฟฟ้าแห่งชาติ ลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจกจากการ
โครงการจะเปิดด�าเนินการเต็มรูปแบบภายในปี 2025 และเป็นศูนย์กลางนวัตกรรมระบบ ด�าเนินงานลงครึ่งหนึ่งภายในปี 2030 เมื่อ
ราง โดยมีพันธมิตรเช่น Hitachi, Thales และ Transport for Wales สนับสนุนการพัฒนา เทียบกับปี 2018 และลดลงมากกว่า 90%
เทคโนโลยีระบบรางแห่งอนาคต [16] ภายในปี 2040 [18] นอกจากนี้ SBB ยัง
ด�าเนินมาตรการเพิ่มประสิทธิภาพพลังงาน
เช่น การใช้ระบบควบคุมการขับขี่แบบ
Adaptive Driving Recommendations
(2) ออสเตรเลีย (ADL) ที่ช่วยลดการหยุดรถโดยไม่จ�าเป็น
โครงการรถไฟพลังงานแสงอาทิตย์ไบรอนเบย์ (Byron Bay Solar Train) ในประเทศ และการปรับปรุงระบบท�าความร้อนของ
ออสเตรเลียเป็นโครงการแรกของโลกที่ให้บริการรถไฟโดยสารที่ขับเคลื่อนด้วยพลังงาน รถไฟให้สอดคล้องกับตารางเวลา เพื่อ
แสงอาทิตย์ 100% ด�าเนินการโดยบริษัทไม่แสวงหาผลก�าไร Byron Bay Railroad ประหยัดพลังงานเพิ่มเติม
Company และเริ่มให้บริการเมื่อเดือนธันวาคม ปี ค.ศ.2017 โดยรถรางให้บริการระยะ
16 ปีที่ 78 ฉบับที่ 2 เมษายน - มิถุนายน 2568 l วิศวกรรมสาร
