Page 58 - วิศวกรรมสาร ปีที่ 78 ฉบับที่ 3 กรกฎาคม - กันยายน 2568
P. 58
ข้อควรรู้เกี่ยวกับเทคโนโลยี แบบรีเวิร์สออสโมซิสหรือ RO ส�าหรับการผลิตน้�าสะอาด
1. การตรวจสอบคุณภาพน�้าป้อน 4. การป้องกันการเกิดตะกรันและคราบ
(Feed Water) (Scaling)
การเฝ้าติดตามคุณภาพน�้าป้อนเป็นขั้นตอนส�าคัญ การเกิดตะกรันหรือคราบบนเมมเบรนเกิดจาก
ก่อนที่น�้าเข้าสู่ระบบ RO เพื่อป้องกันปัญหาการเกิดฟิล์มคราบ สารละลายที่เข้มข้นขึ้นในน�้าทิ้งหรือสารแขวนลอยและอนุภาค
หรือการอุดตันของเมมเบรน น�้าป้อนควรมีคุณภาพเหมาะสม ในน�้า การป้องกันรวมถึงการใช้สารป้องกันการเกิดตะกรัน การ
โดยลดสารแขวนลอยและอนุภาคที่สามารถอุดตันเมมเบรน ปรับค่า pH ของน�้าป้อน และการควบคุมสารเคมีในน�้า การเลือก
รวมถึงควบคุมค่าความขุ่นและสารละลายที่สามารถตกตะกอน ใช้สารป้องกันตะกอนอย่างเหมาะสมช่วยลดการสะสมของคราบ
เช่น เหล็ก แมงกานีส และคลอรีน การตรวจสอบและควบคุม และเพิ่มอายุการใช้งานของเมมเบรน
คุณภาพน�้าป้อนนี้ท�าให้ระบบ RO ท�างานได้เต็มประสิทธิภาพ
และยืดอายุการใช้งานของเมมเบรน 5. การควบคุมการเกิดการอุดตันจาก
ไบโอฟิล์ม
2. การเตรียมและปรับสภาพน�้า น�้าอาจมีจุลินทรีย์ที่สามารถสะสมและสร้างฟิล์มชีวภาพ
น�้าป้อนเข้าสู่ระบบ RO จะต้องผ่านการเตรียมก่อน บนเมมเบรน สามารถจัดการได้ด้วยการใช้สารฆ่าเชื้อแบบ
ซึ่งรวมถึงกระบวนการทางกายภาพและเคมี เพื่อก�าจัดสาร ออกซิไดซ์ โดยต้องมั่นใจว่าสารเคมีที่ใช้ไม่ท�าลายเมมเบรน และ
แขวนลอยและอนุภาคขนาดเล็ก เช่น การตกตะกอน การเติม หากใช้สารคลอรีน จะต้องก�าจัดคลอรีนส่วนเกินก่อนน�้าเข้าสู่
โพลิเมอร์หรือสารช่วยตกตะกอน การกรองทรายหรือกรองแบบ ระบบเมมเบรนต่อไป
มัลติมีเดีย และการก�าจัดคลอรีนด้วยคาร์บอนหรือสารเคมีปรับ
สภาพ การเตรียมและปรับสภาพน�้าช่วยลดความเสี่ยงด้านการ 6. การท�าความสะอาดเมมเบรน
อุดตันของเมมเบรนและการเสื่อมสภาพของเมมเบรน (Cleaning)
แม้จะมีการเตรียมและปรับสภาพน�้า เมมเบรนก็ยังอาจ
3. การเฝ้าติดตามการท�างานของระบบ เกิดการสะสมของสารแขวนลอยและตะกอน การท�าความสะอาด
การตรวจสอบระบบ RO ครอบคลุมทั้งปริมาณน�้า เป็นประจ�าจึงมีความส�าคัญ การท�าความสะอาดจะช่วยฟื้นฟู
ป้อน ปริมาณน�้าผลิต และปริมาณน�้าทิ้ง รวมถึงคุณสมบัติของ ประสิทธิภาพการกรองและลดความดันที่เพิ่มขึ้นในระบบ
น�้า เช่น ความเข้มข้นของเกลือและความสามารถในการกรอง
น�้า การติดตามค่าต่าง ๆ เหล่านี้ช่วยให้สามารถประเมิน 7. การตรวจสอบและบ�ารุงรักษาสารเคมี
ประสิทธิภาพของระบบ เช่น อัตราการผลิตน�้าและการก�าจัด การใช้สารเคมี เช่น สารป้องกันตะกรัน สารฆ่าเชื้อ และ
เกลือ และสามารถปรับปรุงการท�างานได้ตามความต้องการ สารท�าความสะอาด ต้องเลือกชนิดและปริมาณให้เหมาะสมกับ
คุณภาพน�้าและเมมเบรน การติดตามผลและปรับปรุงการใช้สาร
เคมีช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการท�างานของ RO และลดความเสี่ยง
ต่อปัญหาเสียหายของเมมเบรน
8. การบันทึกข้อมูลและประเมินแนวโน้ม
การบันทึกค่าการท�างานของระบบและคุณภาพน�้า
อย่างต่อเนื่องช่วยให้สามารถวิเคราะห์แนวโน้ม ป้องกันปัญหา
ล่วงหน้า และวางแผนการบ�ารุงรักษาได้อย่างเหมาะสม
58 ปีที่ 78 ฉบับที่ 3 กรกฎาคม - กันยายน 2568 l วิศวกรรมสาร
